Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden 24-09-2026, ECLI:NL:GHARL:2026:6131

Essentie (gemaakt door AI)

Bewind over vermogen rechthebbende. Verzoek om machtiging voor schenkingen aan twee nichten. Toepassing art. 1:441 lid 2 onder a BW. Geen schenkingstraditie aanwezig; rechthebbende is wilsonbekwaam. Hof acht bijzondere omstandigheden aanwezig: jarenlange betrokkenheid nichten bij zorg en kwaliteit van leven, familiebrede instemming, eenmalig karakter en behoud liquide vermogen boven €30.000. Vernietiging afwijzing kantonrechter; machtiging wordt verleend.

Nieuwsitem uit Focus op Familierecht

Bewindvoerder mag alsnog schenken uit vermogen betrokkene: "bijzondere omstandigheden"
Verzoek machtiging voor schenkingen aan twee nichten toegewezen. Geen schenkingstraditie aanwezig en betrokkene is wilsonbekwaam, maar bijzondere omstandigheden: kleine familie, jarenlange betrokkenheid en iedereen stemt in.

Datum publicatie09-10-2026
Zaaknummer200.367.787/01
ProcedureHoger beroep
ZittingsplaatsArnhem
RechtsgebiedenCiviel recht; Personen- en familierecht
TrefwoordenMeerderjarigenbescherming; Bewind
Wetsverwijzingen

Inhoudsindicatie Rechtspraak.nl

1:441 lid 2 onder a BW; geen schenkingstraditie; wel sprake van bijzondere omstandigheden.

Volledige uitspraak


GERECHTSHOF ARNHEM-LEEUWARDEN

locatie Arnhem

afdeling civiel recht

zaaknummer gerechtshof 200.367.787

(zaaknummer rechtbank Gelderland 12022609 BH VERZ 25-18406)

beschikking van 24 september 2026

in de zaak van

[bewindvoerder] ,

wonende in [woonplaats1] , gemeente Oude IJsselstreek,

verzoeker in hoger beroep,

verder te noemen: de bewindvoerder,

advocaat: mr. M.S. Kerkhof-Pöttger.

Als belanghebbende is ook aangemerkt:

[rechthebbende] ,

wonende in [woonplaats2] , gemeente Doetinchem,

verder te noemen: [rechthebbende] .

1Het geding in eerste aanleg

Het hof verwijst voor het geding in eerste aanleg naar de beschikking van de kantonrechter in de rechtbank Gelderland, zittingsplaats Zutphen (hierna: de kantonrechter), van 27 januari 2026, uitgesproken onder zaaknummer 12022609 BH VERZ 25-18406 (hierna ook: de bestreden beschikking).

2Het geding in hoger beroep

2.1

Het verloop van de procedure blijkt uit het beroepschrift met bijlagen, bij het hof binnengekomen op 20 april 2026.

2.2

De mondelinge behandeling heeft op 25 augustus 2026 plaatsgevonden. De bewindvoerder en zijn advocaat waren aanwezig. Aan de vader van de bewindvoerder en van [rechthebbende] is bijzondere toegang verleend.

3De feiten

3.1

[rechthebbende] is geboren [in] 1971.

3.2

[rechthebbende] woont op een locatie van de zorgorganisatie [zorgorganisatie] .

3.3

Bij beschikking van 7 maart 1997 zijn de goederen van [rechthebbende] wegens zijn geestelijke of lichamelijke toestand onder bewind gesteld. Bij beschikking van 29 oktober 2024 is de bewindvoerder samen met zijn dochter [nicht1] , geboren [in] 1999, tot bewindvoerder van [rechthebbende] benoemd.

3.4

Bij verzoekschrift, ingekomen bij de kantonrechter op 18 december 2025, heeft de bewindvoerder de kantonrechter verzocht om hem een machtiging te verlenen om van het vermogen van [rechthebbende] aan twee nichten van hem, te weten [nicht1] , voornoemd, en haar zus, [nicht2] , geboren [in] 2003 ieder een bedrag van € 1.500,- te schenken.

4De omvang van het geschil

4.1

Bij de bestreden beschikking heeft de kantonrechter het in 3.4 genoemde verzoek afgewezen.

4.2

De bewindvoerder is in hoger beroep gekomen van de bestreden beschikking. Hij verzoekt het hof die beschikking te vernietigen en zijn in 3.4 genoemde verzoek alsnog toe te wijzen dan wel een beslissing te nemen die het hof juist acht.

5De motivering van de beslissing

Wat staat in de wet?

5.1

Op grond van artikel 1:441 lid 2 onder a van het Burgerlijk Wetboek heeft de bewindvoerder, tenzij het een gewone beheersdaad betreft, voor het beschikken over een onder bewind staand goed de toestemming van de rechthebbende of, indien deze daartoe niet in staat is of weigerachtig is, machtiging van de kantonrechter nodig. Schenken is een beschikkingsdaad waarvoor de bewindvoerder toestemming behoeft.

5.2

In deze zaak staat vast dat [rechthebbende] zelf niet in staat is tot het geven van toestemming voor de beoogde schenkingen, zodat daarvoor een machtiging van de kantonrechter is vereist.

Wat staat in de ‘Aanbevelingen meerderjarigenbewind’?

5.3

Bij de beoordeling van een verzoek zoals hier aan de orde is, maakt het hof gebruik van de ‘Aanbevelingen Meerderjarigenbewind, Curatele en Mentorschap’ (hierna te noemen: de aanbevelingen), zoals deze door het Landelijk Overleg Vakinhoud Toezicht (LOVT), voor het laatst op 3 april 2025, met het oog op de gewenste uniformering in de rechtstoepassing binnen de bewindspraktijk, zijn vastgesteld.

5.4

Volgens deze aanbevelingen zal een door de bewindvoerder ingediend verzoek om te worden gemachtigd tot het doen van een schenking namens een rechthebbende die zijn of haar wil niet kan bepalen, als hoofdregel worden afgewezen indien er geen schenkingstraditie wordt aangetoond. In bijzondere, door de bewindvoerder aan te voeren, omstandigheden kan daarvan worden afgeweken, bijvoorbeeld indien de schenking de leefomgeving van de rechthebbende verbetert. Verder wordt een schenking in beginsel, ook als er sprake is van een schenkingstraditie, niet toegestaan indien het liquide vermogen van de rechthebbende door de schenking minder dan € 30.000,- komt te bedragen.

Hoe oordeelt het hof?

5.5

Het hof is van oordeel dat het verzoek van de bewindvoerder kan worden toegewezen en neemt daarbij het volgende in aanmerking.

5.6

Niet in geschil is dat in dit geval geen sprake is van een schenkingstraditie. [rechthebbende] is nooit wilsbekwaam geweest, omdat bij hem sinds zijn geboorte sprake is van ernstige verstandelijke en lichamelijke beperkingen. Hij is volledig afhankelijk van zorg en begeleiding.

5.7

Het draait in deze zaak daarom om de vraag of er bijzondere omstandigheden zijn die rechtvaardigen dat toch een machtiging voor de verzochte schenkingen wordt verleend. Naar het oordeel van het hof is in dit specifieke geval sprake van die bijzondere omstandigheden. De familie van [rechthebbende] is zeer klein en door de betrokkenheid van [nicht1] en [nicht2] werden de ouders van [rechthebbende] ontlast toen hij nog in de weekenden naar huis ging. [nicht1] en [nicht2] ondernamen activiteiten met [rechthebbende] en boden hem persoonlijke aandacht en warmte. Op die manier droegen zij bij aan het vergroten van de kwaliteit van leven van [rechthebbende] . De vader van [rechthebbende] was eerder zijn bewindvoerder. Omdat [rechthebbende] niet in staat is zijn waardering uit te spreken richting [nicht1] en [nicht2] , wilden de vader en ook de moeder van [rechthebbende] dit namens hem doen door een schenking aan [nicht1] en [nicht2] . Op deze manier wilden zij [nicht1] en [nicht2] bedanken voor hun jarenlange betrokkenheid bij [rechthebbende] en hun blijvende betrokkenheid bij zijn leven en belangen. Zij staan nog immer voor hem klaar. Zo is [nicht1] op dit moment al bewindvoerder samen met haar vader, met het idee dat zij dit later helemaal zal overnemen. Door persoonlijke omstandigheden heeft de vader onderhavig verzoek niet meer zelf als bewindvoerder kunnen indienen en is dit verzoek alsnog gedaan door de bewindvoerder. Het hof betrekt verder bij zijn oordeel dat vanwege zijn wilsonbekwaamheid [rechthebbende] geen testament heeft kunnen laten opmaken, dat de verhoudingen binnen deze kleine en hechte familie goed zijn, de hele familie instemt met deze eenmalige schenkingen en dat het liquide vermogen van [rechthebbende] door de schenkingen niet minder dan € 30.000,- komt te bedragen. Het hof acht het in dit geval passend om de verzochte schenkingen toe te staan.

5.8

De conclusie is dat het hof de beslissing van de kantonrechter zal vernietigen en het verzoek van de bewindvoerder alsnog zal toewijzen. Het hof zal de beschikking van het hof uitvoerbaar bij voorraad verklaren. Dit betekent dat de beschikking meteen kan worden uitgevoerd, ook als beroep in cassatie wordt ingesteld.

6De beslissing

Het hof:

vernietigt de beschikking van de kantonrechter in de rechtbank Gelderland, zittingsplaats Zutphen, van 27 januari 2026 en beslist:

machtigt de bewindvoerder om aan [nicht1] en [nicht2] te schenken ieder een bedrag van € 1.500,- ten laste van het vermogen van [rechthebbende] ;

verklaart deze beschikking uitvoerbaar bij voorraad.

Deze beschikking is gegeven door mrs. S. Kuijpers, E. de Boer en L.D.M. Rubens-Snijders, en is in het openbaar uitgesproken op 24 september 2026.



© Copyright 2009 - 2026 XS2Knowledge b.v. - KVK: 24486465 - Telefoon: 085 744 0 733