Rechtbank Noord-Holland 18-12-2025, ECLI:NL:RBNHO:2025:16029

2 september 2025;

de beschikking van deze rechtbank van 20 augustus 2025, waarbij [bijzondere curator] , advocaat, kantoorhoudende te [plaats] , is benoemd tot bijzondere curator voor [de minderjarige] ;

De moeder voert daartoe aan dat de man, destijds nog haar echtgenoot, op 6 augustus 2023 niet is aangekomen op Schiphol, Nederland, nadat er voor hem papieren waren geregeld om in te reizen. Daarna is nooit meer iets van hem vernomen. Onbekend is of hij nog in leven is en zo ja, waar hij dan zou wonen of verblijven. De moeder heeft een relatie gekregen en is zwanger geworden van een andere man, [naam] , wonende te Duitsland. [de minderjarige] is nog tijdens het huwelijk van de moeder en de man geboren, waardoor de man de juridische ouder is geworden van [de minderjarige] . De moeder wil de juridische situatie in overeenstemming laten brengen met de feitelijke situatie. Na de ontkenning van het vaderschap zal [naam] overgaan tot erkenning van [de minderjarige] .

Deze vraag kan op grond van het bepaalde in artikel 3, aanhef en onder a, van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering bevestigend worden beantwoord, nu uit de overgelegde stukken is gebleken dat de moeder haar gewone verblijfplaats in Nederland heeft.

Vervolgens komt de vraag aan de orde welk recht van toepassing is op het verzoek.

De beantwoording van deze vraag dient te geschieden aan de hand van het bepaalde in de artikelen 10:92 en 10:93 van het Burgerlijk Wetboek (BW).

De moeder heeft de Nederlandse en Eritrese nationaliteit. De moeder heeft onweersproken gesteld dat de man de Eritrese nationaliteit heeft. De man en de moeder hebben aldus de Eritrese nationaliteit gemeenschappelijk, zodat op grond van artikel 10:92 BW Eritrees recht van toepassing is op het verzoek. Echter, de moeder is naar Nederland gekomen als vreemdeling aan wie destijds een verblijfsvergunning is verstrekt als bedoeld in artikel 28 of 33 van de Vreemdelingenwet 2000. Nadien heeft de moeder de Nederlandse nationaliteit verkregen, waarna [de minderjarige] is geboren. Indien de moeder onderhavig verzoek had ingediend in de periode dat zij de vluchtelingenstatus nog had, dan was artikel 10:17 BW van toepassing en daarmee Nederlands recht. Artikel 10:17 BW heeft als strekking dat de persoonlijke staat van een vreemdeling wordt beheerst door het recht van zijn (nieuwe) woonplaats. Bij afwezigheid van artikel 10:17 BW zou teruggevallen moeten worden op de vroegere nationaliteit, hetgeen in het algemeen genomen in strijd kan zijn met de subjectieve belevingen van de vreemdeling en veelal zal ook de aanknopingswaarde van de vroegere nationaliteit in de loop van de tijd steeds geringer worden.

De hierboven genoemde gronden voor het bestaan van artikel 10:17 BW blijven ook gelden voor een vreemdeling die de vluchtelingenstatus verliest doordat de Nederlandse nationaliteit wordt verkregen. Sterker nog: die gronden doen zich dan steeds meer gelden. Immers, in dat geval had de vreemdeling naar Nederlands recht gegronde redenen om het land van herkomst te ontvluchten. De wetgever heeft echter niet voorzien in een soortgelijke bepaling als artikel 10:17 BW voor een persoon die de vluchtelingenstatus verloren heeft doordat hij/zij de Nederlandse nationaliteit verkregen heeft én wanneer die persoon geen afstand kan doen van de nationaliteit van het land waar de persoon vandaan gevlucht is, zoals bij de Eritrese nationaliteit het geval is. Dat zou tot gevolg kunnen hebben dat in geval van een dubbele nationaliteit, waarvan sprake is bij de moeder in deze zaak, personen weer aangewezen zijn op het recht van het land dat zij zijn ontvlucht indien de andere partij ook de nationaliteit heeft van het ontvluchte land, zoals hier het geval is. Dat acht de rechtbank in strijd met de achterliggende gedachte bij artikel 10:17 BW. Tegen deze achtergrond zal de rechtbank bepalen dat in dit geval, analoog aan artikel 10:17 BW, op grond van artikel 10:92 BW het recht van de staat van de gewone verblijfplaats van de het kind bepalend is voor het toepasselijk recht, nu de moeder en de man geen gemeenschappelijke verblijfplaats in Nederland hebben. Nu de gewone verblijfplaats van [de minderjarige] in Nederland is, is dus Nederlands recht van toepassing op de beoordeling van het verzoek van de moeder.

In artikel 1:199 onder a van het Burgerlijk Wetboek (BW) is bepaald dat de vader van een kind is de man die op het tijdstip van de geboorte van het kind met de vrouw uit wie het kind is geboren is gehuwd. De man is derhalve de juridische vader van [de minderjarige] .

Op grond van artikel 1:200 lid 1 sub a BW kan dit vaderschap, op de grond dat de man niet de biologische vader van het kind is, door de moeder worden ontkend.

standpunt bijzondere curator

De bijzondere curator heeft geconcludeerd tot toewijzing van het verzoek van de moeder. Zij acht het in het belang van [de minderjarige] dat de juridische situatie in overeenstemming wordt gebracht met de feitelijke situatie.

verklaart gegrond de ontkenning van het door huwelijk ontstane vaderschap van [de man] met betrekking tot het kind:

- [de minderjarige], geboren op [geboortedatum] te [plaats] ;