Gerechtshof Amsterdam 17-02-2026, ECLI:NL:GHAMS:2026:367

De zaak gaat over de vraag of de vrouw opzettelijk een of meer tot de ontbonden huwelijksgemeenschap behorende goederen heeft verzwegen, zoekgemaakt of verborgen gehouden, waardoor zij haar aandeel in die goederen aan de man heeft verbeurd (artikel 3:194 lid 2 BW) .

De man is op 6 mei 2025 in hoger beroep gekomen van de beschikking van de rechtbank Noord-Holland, locatie Alkmaar, van 6 februari 2025, hierna te noemen: de bestreden beschikking.

De vrouw heeft op 11 juli 2025 een verweerschrift ingediend.

De zitting heeft op 1 december 2025 plaatsgevonden. Daarbij waren aanwezig partijen, ieder bijgestaan door hun advocaat. De man is tevens bijgestaan door een tolk in de Turkse taal, de heer T. Cetinkaya. De advocaat van de man heeft op de zitting een pleitnotitie overgelegd.

Partijen zijn [in] 2005 te [plaats B] , Turkije, met elkaar gehuwd.

Partijen hebben sinds juli 2015 beiden de Nederlandse nationaliteit.

Uit het huwelijk van partijen zijn geboren:

- [kind 1] , [in] 2010 te [plaats C] ;

- [kind 2] , [in] 2015 te [plaats C] .

Bij de bestreden beschikking is de echtscheiding tussen partijen uitgesproken; deze is op 15 mei 2025 ingeschreven in de registers van de burgerlijke stand. Het huwelijk van partijen is op die datum ontbonden.

Tijdens het huwelijk hebben partijen roerende zaken opgeslagen in een kluis, die bij de Nederlandse Kluis B.V. wordt gehuurd door de zus van de vrouw en haar echtgenoot, hierna ook te noemen: de kluis.

Aan de man is op 12 juli 2023 door de voorzieningenrechter van de rechtbank Noord-Holland, locatie Alkmaar, verlof verleend tot het leggen van conservatoir beslag op de goederen die zich bevinden in de kluis, dit ter bewaring van zijn recht op verdeling van tot de ontbonden goederengemeenschap behorende goederen.

Tussen de man enerzijds en de zus van de vrouw en haar echtgenoot anderzijds is geprocedeerd over de opheffing van het door de man gelegde conservatoir beslag. Deze procedures hebben geleid tot:

- het vonnis in kort geding van de rechtbank Noord-Holland, locatie Alkmaar, van 22 november 2023, waarbij de vordering van de zus van de vrouw en haar echtgenoot tot opheffing van het beslag is afgewezen;

- het arrest van dit hof van 2 april 2024, waarbij is geoordeeld dat het beslag moet worden opgeheven en waarin het hof onder 3.5 heeft overwogen:

“(..) Uit hetgeen het hof bij 3.4 heeft beschreven volgt dat het gereed geld dat tot het vermogen van [de vrouw] en [de man] [lees: de vrouw en de man; hof] behoort in ieder geval bestaat uit de envelop met € 5.000,- en de bundel gereed geld met € 25.350,- (totaal € 30.350,-) (..) [de vrouw] c.s. heeft naar het oordeel van het hof daarom voldoende aannemelijk gemaakt dat het beslag op de bundel geld van € 15.000,- eveneens ten onrechte is gelegd, nu deze niet behoort tot het vermogen van [de vrouw] en [de man] . (..)”;

- het vonnis van voorzieningenrechter van de rechtbank Noord-Holland, locatie Alkmaar, van 31 juli 2024, waarbij de man is veroordeeld tot nakoming van het arrest van dit hof van 2 april 2024 op straffe van een dwangsom.

De rechtbank heeft in de bestreden beschikking de verdeling van de ontbonden gemeenschap van goederen ten aanzien van de contante gelden, als volgt vastgesteld:

- “ “de contante gelden van partijen ter hoogte van € 30.350,-, zoals genoemd in rechtsoverweging 2.9.39, worden bij helfte verdeeld tussen partijen”;

- “ “Partijen hebben gouden sieraden, te weten 17 armbanden (24-karaats) à 21 gram, 10 stuks kwartgoud en 1 gouden set. Partijen zijn er over eens dat de sieraden onverdeeld zullen blijven en dat deze aan de kinderen van partijen zullen worden geschonken als [kind 1] en [kind 2] beiden de achttienjarige leeftijd hebben bereikt. Nu partijen op dit punt overeenstemming hebben bereikt, hoeft de rechtbank hierover geen beslissing meer te nemen.”

De man verzoekt het hof, met vernietiging van de bestreden beschikking (in zoverre) en met aanvulling van zijn verzoeken:

De vrouw verzoekt het hof de bestreden beschikking te bekrachtigen en, ten aanzien van het aanvullend verzoek van de man onder IV met betrekking tot de sieraden, verzoekt de vrouw primair de man niet-ontvankelijk te verklaren, hetzij dit verzoek af te wijzen. Subsidiair verzoekt de vrouw de wijze van verdeling van deze sieraden te gelasten, inhoudende dat deze na objectieve taxatie tussen partijen bij helfte worden gedeeld.

De man is met drie grieven opgekomen tegen de bestreden beschikking. Grief 1 ziet op het oordeel van de rechtbank over de omvang van de in het vermogen van partijen vallende contante gelden. Grief 2 heeft betrekking op het oordeel van de rechtbank over het beroep van de man op de werking van artikel 3:194 lid 2 van het Burgerlijk Wetboek (BW). Grief 3 gaat over het oordeel van de rechtbank met betrekking tot de door de man gestelde financiële schade ten gevolge van de handelwijze van de vrouw. Met betrekking tot de verdeling van de sieraden van partijen heeft de man een aanvullend verzoek gedaan. Voor alle grieven en verzoeken geldt dat de vrouw gemotiveerd verweer heeft gevoerd, dat hierna, voor zover van belang, aan de orde zal komen.

Bij de beoordeling van de grieven en verzoeken van de man gaat het hof - evenals de rechtbank – ervan uit dat de Nederlandse rechter rechtsmacht heeft ten aanzien van hetgeen is verzocht met betrekking tot de verdeling van de ontbonden gemeenschap van goederen. Tegen het oordeel van de rechtbank dat vanaf de datum van de huwelijksvoltrekking Turks recht van toepassing is op het huwelijksvermogensregime van partijen en dat vanaf juli 2015 Nederlands recht van toepassing is, is geen grief gericht, zodat ook het hof hiervan zal uitgaan. Evenmin is in geschil dat het huwelijksvermogen van partijen uitsluitend bestaat uit vermogen opgebouwd na juli 2015, zodat Nederlands recht van toepassing is op de afwikkeling van het aanwezige huwelijkse vermogen. Omdat niet is gesteld of gebleken dat partijen huwelijkse voorwaarden hebben gemaakt, moet gelet op het bepaalde in artikel 1:93 en 1:94, lid 1 (oud) BW worden aangenomen dat tussen de echtgenoten een algehele gemeenschap van goederen heeft bestaan. Dat betekent dat de gemeenschap ingevolge artikel 1:100 BW bij helfte dient te worden verdeeld. Daarbij is tussen partijen niet in geschil dat voor de omvang van de ontbonden gemeenschap van goederen de datum van de indiening van het verzoekschrift tot echtscheiding geldt, zijnde 2 februari 2022.

De vrouw stelt zich op het standpunt dat de hoogte van het contante geld € 30.000,- bedraagt, waarbij zij zich neerlegt bij de bestreden beschikking, waarin een bedrag van € 30.350,- is vastgesteld. De vrouw voert aan dat de man niet heeft bewezen dat er meer geld in de kluis zou liggen.

Het hof overweegt als volgt. Tussen partijen is niet in geschil dat zij gedurende het huwelijk contant geld uit hun gemeenschappelijk vermogen hebben opgeslagen in de kluis, die op naam stond van de zus en zwager van de vrouw. De man heeft – onvoldoende weersproken – gesteld dat hij geen sleutel bezat van deze kluis en derhalve geen (eigen) toegang daartoe had. Uit het arrest van het hof van 2 april 2024 valt af te leiden dat de zus en de zwager van de vrouw enerzijds en de man anderzijds ter zitting van 22 februari 2024 overeenstemming hebben bereikt over de vraag welke contante gelden in de kluis (sowieso) tot het gezamenlijk vermogen van de man en de vrouw behoren. Deze overeenstemming ziet allereerst op de inhoud van een witte envelop met daarop de tekst “ [de vrouw] 5000,-” met daarin contant geld met een totale waarde van € 5.000,- en daarnaast op de ‘bundel gereed geld 2’ met een totale waarde van € 25.350,-. In totaal gaat het dus om een bedrag van € 30.350,-.

Grief 2 van de man richt zich tegen het oordeel van de rechtbank dat geen sprake is van een situatie waarin de vrouw opzettelijk tot de gemeenschap behorende goederen verzwijgt, zoek maakt of verborgen houdt. Daartoe heeft de rechtbank overwogen dat de man zelf in de procedure heeft verzocht om verdeling van de contante gelden van partijen, daartoe stellende dat zij een bedrag van € 40.000,- aan contant geld hebben, opgeborgen in een kluis van de zus en zwager van de vrouw, en de vrouw nimmer ontkend heeft dat sprake was van contante gelden van partijen en hiervan ook verdeling heeft verzocht. Volgens de rechtbank is dan ook geen sprake van een situatie als bedoeld in artikel 3:194 lid 2 BW, omdat de man bekend was met de aanwezigheid van de gelden en dus niet kan worden gezegd dat de gelden verborgen zijn gebleven in het kader van de verdeling.

De vrouw heeft als verweer aangevoerd dat zij in haar processtukken nimmer heeft ontkend dat sprake was van contante gelden van partijen, maar dat zij niet meer precies wist of en, zo ja, hoeveel contant geld in de kluis lag. Ook heeft de vrouw aangevoerd dat geen sprake kan zijn van verzwijging door haar, omdat de man zelf ervan op de hoogte was dat er gemeenschappelijk contant geld in de kluis lag.

Het hof overweegt als volgt. Artikel 3:194 lid 2 BW bepaalt dat een deelgenoot die opzettelijk tot de gemeenschap behorende goederen verzwijgt, zoek maakt of verborgen houdt, zijn aandeel in die goederen verbeurt aan de andere deelgenoot. De strekking en functie van deze bepaling zijn om oneerlijk gedrag van de deelgenoten tegenover elkaar te ontmoedigen en om de deelgenoten te stimuleren om openheid van zaken te geven. Voor het ‘opzettelijk’ verzwijgen, zoek maken of verborgen houden van een goed als bedoeld in art. 3:194 lid 2 BW is voldoende dat de desbetreffende deelgenoot wist dat het verzwegen goed tot de gemeenschap behoort (vgl. Hoge Raad 31 maart 2017, ECLI:NL:HR:2027:565).

Bij de beoordeling of ten aanzien van het contante geld van partijen, dat zich in de kluis van de zus en zwager van de vrouw bevond, al dan niet sprake is van een situatie in de zin van artikel 3:194 lid 2 BW neemt het hof allereerst als vaststaand tussen partijen aan dat zij gedurende het huwelijk beiden wetenschap ervan hadden, dat zij contant geld uit hun gemeenschappelijk vermogen hadden opgeslagen in de kluis. Daarnaast is naar het oordeel van het hof voldoende komen vast te staan dat de man geen sleutel bezat van de kluis en geen (eigen) toegang daartoe had. Voor de beoordeling van grief 2 van de man acht het hof verder de navolgende feiten van belang.

5. Inhoud witte envelop met daarop de tekst “ [de vrouw] 5000,-“

(..)

6. twee bundels gereed geld

a. BUNDEL GEREED GELD 1 (..) met een totale nominale waarde van € 15.000,- (..)

b. BUNDEL GEREED GELD 2 (..) met een totale nominale waarde van € 25.350,- (..).

Uit het voorgaande valt allereerst af te leiden dat de vrouw, in reactie op het verweerschrift van de man van 1 mei 2023 en zijn e-mail van 10 juli 2023, eerst uitdrukkelijk heeft ontkend dat zich in de kluis nog enig contant geld van partijen bevond, en dat het ooit wel in de kluis aanwezige geld was opgegaan aan dagelijks gebruik, waarbij werd gesuggereerd dat de man hiervan geheel op de hoogte was. Pas nadat de deurwaarder op 14 juli 2023 constateerde dat in de kluis een witte envelop met daarop de tekst “ [de vrouw] 5000” aanwezig was ( [de vrouw] is de voornaam van de vrouw) en twee bundels gereed geld, informeerde de advocaat van de vrouw de advocaat van de man op 18 juli 2023 met de nodige verontwaardiging (“…begreep ik tot mijn grote verbazing dat u namens uw cliënt beslag heeft laten leggen op de inhoud van een kluis van de zwager en zus van cliënte…”) dat (slechts) de inhoud van deze envelop – een bedrag van € 5.000,- - tot de gemeenschap behoorde. Ter zake de twee in de kluis aangetroffen bundels gereed geld nam de vrouw echter expliciet het standpunt in dat deze bundels gereed geld aantoonbaar geen bestanddelen van de gemeenschap betroffen. Pas in haar verweerschrift van 25 januari 2024 heeft de vrouw haar standpunt ter zake de omvang van het contante geld verlaten en gesteld dat het om een bedrag van € 30.000,- gemeenschappelijk geld ging.

De vrouw heeft in haar processtukken geen enkele verklaring gegeven voor deze gewijzigde opstelling. Ook ter zitting van het hof heeft de vrouw - desgevraagd - niet kunnen uitleggen wat er in de tussentijd – en wanneer - is gebeurd, dat ertoe heeft geleid dat zij van haar eerdere standpunt omtrent de inhoud van de kluis is teruggekomen. Gelet hierop en het onder 5.8 weergeven feitenoverzicht komt het hof tot de conclusie dat het handelen van de vrouw – zoals de man heeft gesteld – valt onder de reikwijdte van opzettelijk ‘verzwijgen’ en/of ‘verborgen houden’. Uitsluitend toen het voor de vrouw niet anders kon dan erkennen dat er gemeenschappelijk geld in de kluis lag, zoals de witte envelop met de titel “ [de vrouw] 5000”, is de vrouw opgeschoven in haar standpunt over de omvang van de te verdelen gemeenschap. De vrouw heeft echter nagelaten om tijdig zelf stappen te zetten die tot meer openheid hadden kunnen leiden over de omvang van de te verdelen gemeenschap. Dit alles in samenhang beoordelend komt het hof tot het oordeel dat sprake is van verzwijging, dan wel het verborgen houden van de contante gelden van de gemeenschap door de vrouw in de zin van art. 3:194 lid 2 BW.

Het hof heeft bij zijn oordeel betrokken dat ‘ieder verzwijgen, zoek maken of verborgen houden’ van de te verdelen vermogensbestanddelen tot toepasselijkheid van de sanctie van art. 3:194 lid 2 BW leidt, ook als nog geen verdeling heeft plaatsgevonden (vgl. Hoge Raad 31 maart 2017, ECLI:NL:HR:2017:565). De stelling van de vrouw dat zij tijdig in de echtscheidingsprocedure het standpunt heeft ingenomen dat er € 30.000,-- aan contant geld verdeeld moet worden, baat haar dan ook niet. Evenmin is er voor de vrouw de mogelijkheid om, na overtreding van art. 3:194 lid 2 BW, tot inkeer te komen nadat zij werd geconfronteerd met de inhoud van de kluis na beslaglegging hierop door de man. Deze uitleg strookt met de strekking van artikel 3:194 lid 2 BW dat tot doel heeft om oneerlijk gedrag van de deelgenoten tegenover elkaar te ontmoedigen. Daar komt nog bij dat de deelgenoten in het algemeen in hoge mate van elkaar afhankelijk zijn inzake de juistheid en volledigheid van de over en weer door hen verschafte inlichtingen omtrent het bestaan van gemeenschapsgoederen. De vrouw is op dat punt - op zijn minst genomen - nalatig geweest.

Naar aanleiding van het verweer van de vrouw dient het hof ten slotte nog de vraag te beantwoorden of artikel 3:194 lid 2 BW wel van toepassing kan zijn nu de man zelf wist dat in de kluis gemeenschappelijk contant geld aanwezig was. Volgens de vrouw is het niet mogelijk om iets te verzwijgen waar de man zelf kennis van heeft gehad. Het hof overweegt als volgt. Uit artikel 3:194 lid 2 vloeit niet voort dat de deelgenoot aan wie het aandeel van de andere deelgenoot wordt verbeurd met het bestaan van het verzwegen goed compleet onbekend moet zijn. Naar het oordeel van het hof geldt artikel 3:194 lid 2 BW juist onder omstandigheden als hier gegeven, ten aanzien van goederen waarvan de andere deelgenoot -in dit geval de man- het bestaan tot op zekere hoogte kent, maar het goed niet in zijn macht heeft en de precieze omvang niet kan kennen. In de onderhavige zaak vormt het door de vrouw meerdere keren ontkennen van de aanwezigheid van contant geld in de kluis in combinatie met haar passieve houding als deelgenoot bij het verkrijgen van openheid over de inhoud van de kluis omstandigheden die maken dat artikel 3:194 lid 2 BW van toepassing is, ook nu de man wist van aanwezigheid van contant geld in de kluis.

Dit alles brengt mee dat grief 2 van de man slaagt en het hof het subsidiaire verzoek van de man onder II zal toewijzen. Het hof zal het onderdeel van het petitum “zonder enige verrekening” niet uitspreken, nu het hof ervan uitgaat dat toewijzing van het verzoek ook zonder die toevoeging tegemoetkomt aan zijn standpunt dat de vrouw het gehele bedrag van € 30.350,- aan de man dient te betalen, en de man overigens dit onderdeel van zijn verzoek niet heeft toegelicht.

Met grief 3 komt de man op tegen het oordeel van de rechtbank over de vergoeding van door hem gestelde financiële schade. In de procedure bij de rechtbank heeft de man verzocht om de vrouw te veroordelen tot vergoeding aan hem van de door hem gestelde financiële schade ter hoogte van € 10.063,66. Deze schade ziet op de kosten voor het leggen van het beslag op de inhoud van de kluis en op de kosten om verweer te voeren in de naar aanleiding van het gelegde beslag tegen hem aangespannen kort geding procedures door de zus en de zwager van de vrouw. De rechtbank heeft het verzoek toegewezen voor zover het de door de man gemaakte kosten voor het leggen van het beslag betreft. Dit beslag was volgens de rechtbank rechtmatig. De overige kosten die de man heeft moeten maken zijn volgens de rechtbank niet aan de vrouw te wijten, zodat het verzoek tot vergoeding voor deze kosten is afgewezen.

De man is het hier niet mee eens. Het door hem gelegde beslag is door de rechtbank rechtmatig geacht; de man moest zich daarna verweren in de door de zus en haar echtgenoot gestarte kort geding procedures. Deze kosten zijn volgens de man een direct gevolg van het onrechtmatig handelen van de vrouw. De zus en haar echtgenoot faciliteerden het verborgen houden van het contante geld. Er bestaat daarom volgens de man een causaal verband tussen het onrechtmatig handelen van de vrouw - bestaande uit het verzwijgen, zoek maken of verborgen houden van het contante geld - en de kosten die de man heeft moeten maken voor het voeren van verweer tegen de vorderingen van de zus en haar echtgenoot tot opheffing van het beslag.

De vrouw legt zich neer bij het oordeel van de rechtbank over de kosten van het beslag. Wat betreft de overige kosten is de vrouw van oordeel dat deze aan de man zelf zijn te wijten. De man had in ieder geval direct nadat de deurwaarder de beschrijving van de inhoud van de kluis had opgemaakt het beslag kunnen opheffen. Dat heeft hij niet gedaan, waardoor de zus en haar echtgenoot genoodzaakt waren juridische stappen te ondernemen. Dat kan de vrouw niet worden verweten. De vrouw betwist dat zij onrechtmatig jegens de man heeft gehandeld.

De rechtbank heeft geen beslissing genomen over de sieraden omdat partijen het ter zitting bij de rechtbank erover eens waren dat de sieraden onverdeeld zullen blijven en dat deze aan de kinderen worden geschonken als zij beiden de 18-jarige leeftijd hebben bereikt. De man wenst thans alsnog verdeling van de gouden sieraden, gezien de aanzienlijke waarde van deze sieraden van € 35.000,-. Dit bedrag kan volgens de man niet genegeerd worden bij een rechtvaardige verdeling van de gemeenschap van goederen. De man heeft ter zitting bij het hof nader toegelicht dat hij zelf de beschikking wil hebben over de helft van de sieraden zodat hij zelf kan beslissen op welke wijze hij (een deel van) de sieraden aan de kinderen kan doen toekomen.

De vrouw acht het in het belang van de kinderen dat de tussen partijen gemaakte afspraak over het niet verdelen van de sieraden wordt nagekomen. Er is sprake van een partijafspraak, waaraan de man zich moet houden. De vrouw heeft ter zitting bij het hof voorgesteld dat partijen een gezamenlijke kluis openen waarin de sieraden kunnen worden bewaard. Zodra de kinderen de leeftijd van 18 jaar hebben bereikt, kunnen partijen de sieraden aan de kinderen doen toekomen.

De man heeft geen grief geformuleerd tegen de wijze waarop de rechtbank in overweging 2.9.32 van de bestreden beschikking de afspraak over de sieraden heeft vastgelegd. Het hof is van oordeel dat partijen ter zitting bij de rechtbank een bindende afspraak hebben gemaakt over het niet verdelen van de sieraden en over het aan de kinderen schenken van de sieraden. Het hof begrijpt het aanvullende verzoek van de man aldus, dat hij de partijen bindende afspraak wil ontbinden. De man heeft evenwel geen wettelijke gronden aangevoerd die kunnen leiden tot ontbinding van de afspraak. Dat de man bij nader inzien minder gelukkig is met de door hem gemaakte afspraak is onvoldoende om tot ontbinding van de afspraak te komen. Het aanvullend verzoek van de man zal dan ook worden afgewezen. Het hof geeft partijen in overweging het door de vrouw ter zitting gedane voorstel te volgen.

Dit leidt tot de volgende beslissing.